Türkiye genelinde olduğu gibi Kahramanmaraş’ta da doğurganlık hızı ve doğum sayılarındaki düşüş dikkat çekici boyutlara ulaştı. Türkiye İstatistik Kurumu’nun 2020-2025 yıllarını kapsayan verilerine göre, Türkiye genelinde 2020 yılında 1,77 olan toplam doğurganlık hızı, 2025 yılında 1,42 seviyesine kadar geriledi. Kahramanmaraş ise Türkiye ortalamasının üzerinde seyretmesine rağmen düşüş trendinden kurtulamadı. Kentte 2020 yılında 2,12 olan toplam doğurganlık hızı, nüfusun kendini yenileme eşiği olarak kabul edilen 2,10 seviyesinin altına düşerek yıllar içerisinde 2,00, 1,95 ve 1,73 seviyelerine kadar geriledi. 2024 yılında sınırlı bir yükselişle 1,78’e çıkan oran, 2025 yılında yeniden düşerek 1,70 olarak kaydedildi.

DOĞURGANLIKTAKİ GERİLEME BEBEK SAYILARINA YANSIDI

Doğurganlık hızındaki gerileme, kentte dünyaya gelen bebek sayılarına da doğrudan yansıdı. Türkiye genelinde yıllık doğum sayısı 2020 yılında 1 milyon 120 bin 430 iken, 2025 yılında 895 bin 374’e düştü. Kahramanmaraş’taki düşüş ise daha sert gerçekleşti. Kentte 2020 yılında 18 bin 33 bebek dünyaya gelirken, bu sayı her yıl azalarak 2025 yılında 13 bin 759’a kadar geriledi. Böylece kentte doğum sayısı son 5 yılda yaklaşık yüzde 23,7 oranında azalmış oldu.

2025 YILINDA EN FAZLA ERKEK BEBEK DÜNYAYA GELDİ

2025 yılı verilerine göre kentte doğan 13 bin 759 bebeğin 7 bin 124’ünü erkek, 6 bin 635’ini ise kız bebekler oluşturdu. Veriler, erkek çocuk sayısının son yıllarda her yıl kız çocuklarından bir miktar daha fazla olduğunu ortaya koydu.

EĞİTİM SEVİYESİ YÜKSELDİKÇE DOĞURGANLIK HIZININ DÜŞTÜĞÜ GÖRÜLDÜ

İstatistiklerde öne çıkan başlıklardan biri de annelerin eğitim durumu ile doğurganlık oranı arasındaki ilişki oldu. Kahramanmaraş’ta eğitim seviyesi yükseldikçe doğurganlık hızının düştüğü görüldü. 2025 yılı verilerine göre en yüksek doğurganlık oranı 2,49 ile ilkokul mezunu annelerde kaydedildi. İlköğretim ve ortaokul mezunlarında bu oran 2,09 olarak ölçülürken, lise mezunlarında 1,59’a, üniversite mezunlarında ise 1,50’ye kadar geriledi. Öte yandan okuma yazma bilmeyen ya da herhangi bir okul bitirmeyen kadınlarda da ciddi bir düşüş yaşandı. Bu grupta 2020 yılında 2,20 olan doğurganlık hızı, 2025 yılı itibarıyla 1,18 seviyesine kadar düştü.

EN YÜKSEK DOĞURGANLIK HIZI ORTA YOĞUNLUKTAKİ KENT BÖLGELERİNDE GÖRÜLDÜ

Kent-kır sınıflamasına göre yapılan değerlendirmelerde ise en yüksek doğurganlık hızının orta yoğunluktaki kent bölgelerinde görüldüğü ortaya çıktı. 2025 yılı verilerine göre yoğun kent bölgelerinde doğurganlık hızı 1,66, kırsal bölgelerde 1,53 olurken, orta yoğun kent olarak tanımlanan bölgelerde oran 1,88 olarak ölçüldü.

KAHRAMANMARAŞ’TA DEMOGRAFİK DÖNÜŞÜM SİNYALİ

Şehirleşme, ekonomik koşullar, eğitim düzeyinin yükselmesi ve değişen yaşam tercihleri gibi etkenlerin çocuk sahibi olma kararlarını doğrudan etkilediği belirtiliyor. Uzun vadede doğurganlık hızındaki bu düşüşün, Kahramanmaraş’ın yaşlı nüfus oranını artırabileceği ve demografik yapıda önemli değişimlere yol açabileceği değerlendiriliyor.

Muhabir: Emrah Özdemir