Andırın ilçe merkezine yaklaşık 6 kilometre mesafede yer alan Azgıt Kalesi, yalnızca bir savunma yapısı değil; aynı zamanda bölgenin jeopolitik belleği. Doğu ve güney yönündeki “Battalın Kısığı” vadisine hâkim konumuyla Andırın, Göksun, Kadirli, Çukurova hattını kontrol eden kale, tarih boyunca geçitleri gözetleyen bir “sessiz nöbetçi” işlevi gördü. Yakın çevredeki kalelerle kurduğu hat, Azgıt’ı döneminin önemli bir garnizonu haline getirdi.
ROMA TEMELİ, BİZANS KİMLİĞİ, OSMANLI MÜHRÜ
Kalenin ilk inşa evresi Roma Dönemi’ne, 4. yüzyıla tarihleniyor. 395’ten 11. yüzyıl sonlarına kadar bölgeye hâkim olan Bizans, yapının savunma kimliğini belirleyen esas formu kazandırdı. Osmanlı döneminde yapılan onarımlar ve eklemeler ise kaleye bugün gördüğümüz son silueti verdi. Bu çok katmanlı geçmiş, Azgıt Kalesi’ni tek bir dönemin değil, farklı medeniyetlerin ortak mirası haline getiriyor.
TAŞIN DİLİ: MİMARİ AYRINTILAR
Yaklaşık 40x60 metre ölçülerindeki kale, topoğrafyaya uyumlu oval planıyla dikkat çekiyor. Kireç harçlı ince ve kaba yonu taşlar ile moloz taşların birlikte kullanıldığı surlar, batı surunun güneyindeki kapıdan girilen bir düzen sunuyor. Avluya, beşik tonozla örtülü bir dehlizden ulaşılıyor. Kuzey ve kuzeydoğudaki sarp kayalıklar doğal savunma sağlarken, diğer cephelerde kalın sur duvarları yapıyı destekliyor.
BURÇLAR, SARNIÇLAR VE GÖZETLEME KULESİ
Güney suru üç yarım daire burçla güçlendirilmiş. Güneydoğudaki ana burç iki katlı: alt katta yan yana iki su sarnıcı, üst katta ise çevreyi gözlemek için kullanılan kule bulunuyor. Bugün üst kısımların büyük bölümü yıkık olsa da, ayakta kalan taş duvarlar ve temeller kalenin askeri işlevini hâlâ okunur kılıyor.
TURİZM İÇİN SESSİZ BİR FIRSAT
Azgıt Kalesi, mevcut haliyle dahi ziyaretçiyi geçmişe çağıran güçlü bir atmosfer sunuyor. Yürüyüş rotaları, bilgilendirici yönlendirme tabelaları ve basit koruma-onarım dokunuşlarıyla bölge turizmine kazandırılabilecek önemli bir durak olma potansiyeline sahip. Sarp kayalıklar üzerinde yükselen bu yapı, hem fotoğraf meraklıları hem de tarih tutkunları için benzersiz bir deneyim vadediyor.
GEÇMİŞTEN GELECEĞE BİR MİRAS
Roma’nın temelleri, Bizans’ın savunma aklı ve Osmanlı’nın son dokunuşlarıyla şekillenen Azgıt Kalesi, bugün Andırın’ın hafızasında ayakta duran nadir tanıklardan biri. Zamanın aşındırdığı taşlar, doğru koruma ve tanıtımla yeniden hayat bulmayı bekliyor. Bu kadim nöbetçi, geçmişi anlatmayı sürdürüyor; şimdi sıra onu geleceğe taşımakta.
