Kahramanmaraş İlçe merkezinin yaklaşık 7 kilometre kuzeybatısında yer alan külliye, kutsal kabul edilen mağaranın çevresinde yükseliyor. “Yedi Uyurlar” olarak da bilinen Ashâb-ı Kehf kıssası, hem İslam hem de Hristiyanlık dünyasında önemli bir yere sahip. Afşin’deki tarihi alan ise mağarası ve çevresindeki mimari yapılarıyla bu anlatının Anadolu’daki en dikkat çekici ziyaret noktalarından biri olarak öne çıkıyor.
KÜLLİYENİN TARİHİ SELÇUKLU DÖNEMİNE UZANIYOR
Antik Çağ’dan itibaren kutsal kabul edildiği belirtilen mağaranın çevresinde zaman içerisinde farklı dönemlere ait yapılar inşa edildi. Kaynaklara göre Anadolu Selçuklularının Maraş Emiri Nusretüddin Hasan Bey tarafından 1215-1234 yılları arasında ziyaretçilerin ihtiyaçlarını karşılamak amacıyla ribat, cami ve handan oluşan külliye inşa ettirildi. Külliye, Dulkadir Beyliği döneminde de genişletildi. Alaüddevle Bey tarafından medrese, eşi Şems Hatun tarafından ise Kadınlar Mescidi yaptırıldı. Osmanlı döneminde ise 1531 yılında Paşa Çardağı'nın eklenmesiyle külliyenin tarihî dokusu daha da zenginleşti.
FARKLI İNANÇLARIN BULUŞTUĞU ZİYARET NOKTASI
Ashâb-ı Kehf Külliyesi, yalnızca mimari yapılarıyla değil, farklı dönemlerde farklı inanç toplulukları tarafından kutsal kabul edilmesiyle de önem taşıyor. Kültür ve Turizm Bakanlığı kaynaklarında, alanın Bizans döneminden Selçukluların fethine ve günümüze kadar Hristiyanlar ve Müslümanlar açısından önemli bir ziyaret yeri olduğu belirtiliyor. Külliyenin bulunduğu alanın tarih boyunca bir ziyaretgâh olmasının yanı sıra çevrenin ilim ve kültür merkezlerinden biri olarak da kullanıldığı aktarılıyor.
UNESCO DÜNYA MİRASI GEÇİCİ LİSTESİ’NDE
Afşin Ashâb-ı Kehf Külliyesi, taşıdığı tarihî, kültürel ve inanç değerleri nedeniyle 2015 yılında UNESCO Dünya Mirası Geçici Listesi'ne kaydedildi. Bu durum, Kahramanmaraş'ın sahip olduğu kültürel mirasın uluslararası ölçekte de dikkat çektiğini ortaya koyuyor. Türkiye'nin farklı bölgelerinde Yedi Uyurlar anlatısıyla ilişkilendirilen mağaralar bulunsa da Afşin'deki alanı öne çıkaran en önemli özelliklerden biri, kutsal kabul edilen mağaranın çevresinde yüzyıllar içerisinde oluşan kapsamlı külliye yapısı. Bugün Ashâb-ı Kehf Külliyesi; mağarası, camisi, tarihî yapıları ve çevresindeki doğal dokusuyla Kahramanmaraş'ın inanç ve kültür turizmi açısından öne çıkan durakları arasında yer alıyor.
