Tarihi, kültürel zenginliği ve Anadolu’nun geçit noktalarından biri olmasıyla öne çıkan Kahramanmaraş, yalnızca şehir merkezindeki yapılarıyla değil, kırsalda saklı kalan tarihi mirasıyla da dikkat çekiyor. Dağların arasında, vadilere bakan sessiz kaleler; kentin geçmişteki stratejik rolünü bugün hâlâ gözler önüne seriyor.
Bu sessiz tanıklardan biri olan Hurman Kalesi, Afşin ilçesine bağlı Dağlıca Mahallesi sınırlarında, Hurman Çayı vadisine hakim bir noktada yükseliyor. Bir zamanlar kervanların, askerlerin ve yolcuların geçtiği bu stratejik nokta, bugün doğanın içinde unutulmuş bir tarih anıtı olarak yeniden hatırlanıyor.
YÜZYILLARIN TANIĞI BİR GEÇİT KALESİ
Yapım tarihi kesin olarak bilinmeyen kale, mimari özellikleri nedeniyle Roma dönemine tarihlendiriliyor. Ardından Bizans, Abbasî, Anadolu Selçuklu, Dulkadir, Memlûk ve Osmanlı dönemlerinde kullanıldığı biliniyor. Tarihî kaynaklarda “Rumman” ve “Merzuban” adlarıyla anılan yapı, yörede “Marabuz Kalesi” olarak da biliniyor.
KERVAN YOLLARININ ÜZERİNDE
Hurman Kalesi, Akdeniz Bölgesi’nden Doğu Anadolu ve İç Anadolu’ya uzanan tarihi güzergahın üzerinde yer alıyor. Elbistan–Kayseri hattındaki kervan yolunu kontrol eden kale, geçmişte hem ticaretin hem de askeri hareketliliğin kilit noktalarından biri oldu. Çevresindeki Yastık Kale, Kötü Kale ve Sütpişiren Kalesi ile birlikte geniş bir savunma hattının parçası olarak planlandığı görülüyor.
TAŞIN HAFIZASI: SURLAR VE BURÇLAR
Yaklaşık 40x75 metre ölçülerindeki kale, kayalık ve eğimli araziye uyumlu çarpık bir planla inşa edildi. Surların kalınlığı yer yer 2,7 metreyi bulurken, toplam 14 burçla desteklenen yapı özellikle kuzey ve batı yönlerinden güçlendirilmiş durumda. İnce yonu taş kaplamalar, sarımtırak, siyah ve kırmızı tonlarıyla kalenin cephelerinde dikkat çekici bir görünüm oluşturuyor.
İÇ MEKANLARDAN GERİYE KALANLAR
Kalenin iç bölümleri büyük ölçüde yıkılmış durumda. Buna rağmen kuzeybatı kesimde beşik tonozlu bir bölüm kısmen ayakta duruyor. Doğu tarafta ise sıvalı duvar kalıntılarıyla dikkat çeken bir su sarnıcı bulunuyor. Bu izler, kalenin uzun süreli kullanım için planlandığını gösteriyor.
SİKKELER MÜZEDE, KALE VADİDE
Kalede bulunan Roma ve Bizans dönemlerine ait sikkeler bugün Kahramanmaraş Müzesi’nde sergileniyor. 1992 yılında birinci derece arkeolojik sit alanı olarak tescil edilen Hurman Kalesi, Türkiye’nin büyük kaleleri arasında yer alıyor.
